Ba nhóm việc của một giảng viên có một đặc điểm quyết định: giảng dạy có lịch cố định và có người chờ; nhiệm vụ chung có hạn nộp và có người nhắc; nghiên cứu thì không có gì cả.
Hệ quả là nghiên cứu luôn là thứ bị đẩy lùi — dù nó là thứ các mốc xét chức danh đánh giá nặng nhất.
Đây không phải vấn đề kỷ luật cá nhân. Nó là hệ quả có thể dự đoán được của cấu trúc trên, và cách xử lý phải nhắm vào cấu trúc đó.
Bảo vệ thời gian nghiên cứu bằng cách đối xử với nó như một lớp học
Cách hiệu quả nhất và đơn giản nhất: đặt các khối thời gian nghiên cứu vào lịch như các tiết dạy — cố định, lặp lại hằng tuần, và được bảo vệ như một cuộc hẹn với người khác.
Ba nguyên tắc làm cho nó chạy:
Khối dài, không rải rác. Ba khối ba tiếng hơn hẳn chín khối một tiếng, vì công việc nghiên cứu cần thời gian khởi động.
Vào giờ bạn làm việc tốt nhất. Nhiều người dành buổi sáng cho thư từ và họp rồi làm nghiên cứu lúc kiệt sức buổi chiều muộn.
Ở nơi không ai tìm được. Thư viện, một phòng khác, hoặc ở nhà nếu quy định cho phép. Văn phòng có cửa mở là nơi các khối này bị cắt nhiều nhất.
Và khi ai đó xin họp vào khung đó, trả lời như với một tiết dạy: khung đó tôi bận, hẹn khung khác.
Giới hạn đầu tư vào soạn bài
Soạn bài là việc có thể tiêu vô hạn thời gian, và người mới dạy thường tiêu đúng như vậy — không phải vì không biết mà vì bài giảng luôn có thể tốt hơn.
Ba giới hạn thực tế:
Đặt một mức thời gian tối đa cho mỗi tiết và giữ nó. Bài đủ tốt và dạy được hôm nay có giá trị hơn bài hoàn hảo chưa xong.
Dùng lại và cải tiến dần. Năm đầu dạy một môn là năm nặng nhất; các năm sau chỉ nên sửa một phần mỗi lần, không soạn lại từ đầu.
Không nhận môn mới liên tục. Nếu năm nào cũng có môn mới, bạn ở mãi trong năm đầu tiên về mặt khối lượng. Nói rõ điều này khi bàn phân công.
Và với việc chấm bài: thiết kế bài đánh giá sao cho chấm được trong thời gian hợp lý. Điều này quyết định từ lúc ra đề, không phải lúc ngồi chấm.
Nhiệm vụ chung: nhận cái nào
Không thể từ chối hết — và cũng không nên, vì đây là phần được ghi nhận và là cách bạn biết trường vận hành thế nào.
Cách chọn: ưu tiên các việc có liên quan tới chuyên môn và có điểm kết thúc rõ.
Ví dụ việc nên nhận: tham gia xây dựng chương trình trong hướng của mình; tổ chức một seminar chuyên đề; hội đồng chấm ở lĩnh vực gần.
Ví dụ nên hạn chế ở giai đoạn đầu: các ban thường trực họp hằng tháng không có điểm kết thúc; các việc hành chính không liên quan chuyên môn.
Cách từ chối giữ được quan hệ: không nói "tôi bận" mà nói rõ mình đang gánh gì và đề nghị một thứ thay thế nhỏ hơn. "Năm nay tôi đang dạy hai môn mới nên không nhận thêm ban được, nhưng tôi sẵn sàng làm phần X."
Và nếu bạn là người duy nhất hay nhận, việc từ chối sẽ khó dần theo thời gian — nên đặt giới hạn sớm.
Nghiên cứu ở giai đoạn đầu: chọn quy mô phù hợp
Sai lầm phổ biến là bắt đầu bằng một đề tài lớn cần ba năm mới có kết quả đầu tiên. Với các mốc xét trong sáu năm, đó là rủi ro thật.
Phân bổ hợp lý hơn: một đề tài dài làm nền, cộng với một hai việc nhỏ hơn cho kết quả trong vòng một năm — phân tích lại dữ liệu đã có, một bài tổng quan trong hướng của mình, hoặc một phần hợp tác với nhóm khác.
Và với người mới: hợp tác là cách nhanh nhất để có sản phẩm trong khi nhóm riêng đang xây. Tham gia một đề tài của đồng nghiệp không làm giảm giá trị hồ sơ, miễn là bạn cũng có phần chủ trì riêng.
Đo theo năm, không theo tuần
Tuần nào cũng có tuần mà giảng dạy chiếm hết. Điều đó bình thường và không phải dấu hiệu gì.
Thứ cần theo dõi là con số theo năm: số bản thảo đã gửi, số đề xuất đã nộp, số người học đang hướng dẫn. Ba con số này nói lên tình trạng thật.
Và cuối mỗi học kỳ, một việc mười phút: nhìn lại xem thời gian thật đã đi đâu, rồi điều chỉnh một thứ cho kỳ sau. Một thay đổi mỗi kỳ, làm được; năm thay đổi thì không.
Điều đáng nói với chính mình
Giai đoạn này nặng với gần như tất cả mọi người, và cảm giác luôn chậm so với kế hoạch là cảm giác phổ biến chứ không phải dấu hiệu bạn không phù hợp.
Điều thật sự phân biệt không phải làm nhiều giờ hơn mà là giữ được một phần thời gian cố định cho thứ không ai nhắc bạn làm.
Vì sao nghiên cứu luôn bị đẩy lùi?
Vì giảng dạy có lịch cố định và người chờ, nhiệm vụ chung có hạn nộp và người nhắc, còn nghiên cứu thì không có gì cả.
Cách bảo vệ thời gian nghiên cứu?
Đặt các khối dài cố định hằng tuần vào lịch như tiết dạy, vào giờ bạn làm việc tốt nhất, và ở nơi không ai tìm được.
Nên nhận nhiệm vụ chung nào?
Việc có liên quan chuyên môn và có điểm kết thúc rõ; hạn chế các ban thường trực họp hằng tháng không có điểm kết thúc.
Đo tiến độ bằng gì?
Con số theo năm — số bản thảo đã gửi, số đề xuất đã nộp, số người học đang hướng dẫn — chứ không theo từng tuần.
